Vanaf 22 september bestaat de AEX niet langer uit 25, maar uit 30 bedrijven. Dat is bijzonder, want het is de eerste uitbreiding van de index in 35 jaar. Deze uitbreiding is meer dan alleen het toevoegen van vijf bedrijven. Het gaat ook om een aanpassing in hoe de index precies wordt samengesteld. En dat heeft gevolgen voor hoe de AEX spreiding biedt, gewogen wordt én beoordeeld kan worden.
In het kort:
- De AEX wordt per 22 september uitgebreid van 25 naar 30 bedrijven, de eerste wijziging van de index sinds deze in 1989 van start ging. De uitbreiding moet de dominantie van grootmachten als ASML, Shell en Unilever verminderen en moet de index evenwichtiger maken.
- Vijf nieuwe bedrijven (Just Eat Takeaway, CVC Capital Partners, InPost, JDE Peet’s en WDP) treden toe, waardoor de index breder en diverser wordt.
- Nieuwe selectiecriteria leggen de nadruk op verhandelbaarheid (free float en handelsvolume) in plaats van beurswaarde en geen enkel bedrijf mag meer dan 15% van het totaal wegen.
Minder afhankelijkheid van de grootmachten
De AEX leunde de afgelopen jaren steeds sterker op drie bedrijven: ASML, Shell en Unilever. Deze drie grootmachten waren samen goed voor bijna 45 procent van het indexgewicht. Daardoor werd de richting van de AEX meestal bepaald door de prestaties van slechts een paar bedrijven. Wanneer één van de toppers een slechte dag had, trok dat dan ook al snel het dagresultaat van de hele index omlaag.
Zes grootste bedrijven bepalen zelfs voor 60% het indexgewicht
| Bedrijf | Percentage |
|---|---|
| ASML | 15,20% |
| Unilever | 13,77% |
| Shell | 13,77% |
| RELX | 9,15% |
| Prosus | 6,70% |
Euronext, de beheerder van de index, vond het daarom tijd voor vernieuwing: een bredere samenstelling die beter aansluit bij de opbouw van de Nederlandse economie.
Die vernieuwing komt er nu. De uitbreiding naar 30 bedrijven vermindert de dominantie van de allergrootste bedrijven. Tegelijkertijd biedt het ruimte aan bedrijven die tot nu toe in de schaduw opereerden, maar inmiddels qua omvang, verhandelbaarheid en relevantie een volwaardige plek in de hoofdindex van de Amsterdamse beurs verdienen.
Nieuwe selectiecriteria: van marktkapitalisatie naar verhandelbaarheid
Waar eerder alleen de totale beurswaarde van een bedrijf telde, kijkt Euronext voortaan ook naar het vrij verhandelbare deel van de aandelen, de zogenoemde free float. Dat zorgt voor een realistischer beeld van wat er daadwerkelijk beschikbaar is voor beleggers. Daarnaast wordt ook gekeken naar het handelsvolume. Dat betekent dat niet alleen grootte, maar ook liquiditeit bepalend is.
Er komt ook een bovengrens: geen enkel bedrijf mag in de nieuwe AEX meer dan 15 procent van de index vertegenwoordigen. Dat beperkt de invloed van de allergrootsten en zorgt voor meer evenwicht.
Welke bedrijven mogen toetreden?
Euronext maakte op dinsdag 10 september officieel bekend welke vijf bedrijven toetreden tot de AEX. Het gaat om:
- Just Eat Takeaway (online maaltijdbezorger beter bekend as Thuisbezorgd.nl)
- CVC Capital Partners (internationaal private-equitybedrijf)
- InPost (aanbieder van pakketkluizen en bezorgdiensten)
- JDE Peet’s (koffie- en theebedrijf, bekend van merken als Douwe Egberts en Pickwick)
- WDP (Warehouses De Pauw) (investeerder in logistiek vastgoed)
Deze bedrijven maken de overstap vanuit de AMX (Amsterdam Midkap Index). Ze vertegenwoordigen uiteenlopende sectoren, van technologie en logistiek tot private equity en consumentengoederen. Daarmee wordt de AEX niet alleen breder, maar ook inhoudelijk meer divers.
Wat gebeurt er met de Midkap?
Door de vijf verschuivingen naar de AEX komt er ook weer ruimte vrij in de AMX. Die wordt opnieuw opgevuld tot 25 bedrijven, die promoveren vanuit de Small cap index (AScX):
- AMG (Advanced Metallurgical Group) (producent van hoogwaardige metalen en materiaaltechnologie)
- Flow Traders (flitshandelaar en liquiditeitsverschaffer op wereldwijde markten)
- HAL Trust (investeringsmaatschappij met belangen in onder meer maritieme en zorgsectoren)
- Havas (internationaal communicatie- en marketingconcern)
- Pharming (biotechbedrijf gespecialiseerd in zeldzame ziektes)
Wat betekent dit voor beleggers?
De bredere samenstelling heeft directe gevolgen voor beleggers die gebruikmaken van AEX-trackers of ETF’s. Die fondsen zullen hun portefeuille aanpassen aan de nieuwe samenstelling. Daarmee neemt de spreiding binnen deze producten toe, en wordt het risico minder geconcentreerd.
Daarnaast ontstaat een index die beter recht doet aan de diversiteit van de Nederlandse beurs. Sectoren als logistiek, vastgoed en industrie krijgen een grotere rol. Dat maakt de AEX minder gevoelig voor schommelingen binnen een enkele sector, en dus robuuster.
AEX kent hoge pieken en diepe dalen
Een logische stap richting een gezondere index
Deze wijziging markeert een stap in de verdere ontwikkeling van de Nederlandse beurs. Door de AEX breder samen te stellen en bij de selectie niet alleen te kijken naar omvang, maar ook naar verhandelbaarheid, ontstaat een index die beter aansluit bij hoe de markt vandaag de dag functioneert. Geen breuk met het verleden, maar wel een structurele verbetering.
Hoewel Semmie zelf niet belegt in de AEX, zien we het belang van spreiding en evenwicht ook terug in onze eigen beleggingsfilosofie. Want hoe breder een portefeuille is opgebouwd, hoe beter risico’s gespreid kunnen worden. En hoe beter je bestand bent tegen onverwachte bewegingen op de markt. De AEX volgt nu eenzelfde richting: meer balans, minder afhankelijkheid van een paar grote namen. Een ontwikkeling die we als vermogensbeheerder alleen maar kunnen toejuichen.
